Het leed dat prikkelverwerking heet

Geplaatst door

Naast de slaapproblemen die Lara heeft, is de prikkelverwerking ongetwijfeld het tweede grootste probleem. Lara is vaak hyperactief en gaat constant op zoek naar prikkels, terwijl ze die hoeveelheid prikkels eigenlijk niet aan kan. Dit heeft als gevolg dat ze vrijwel iedere avond doodmoe en overprikkeld is, met dikwijls (extreme) driftbuien tot gevolg. Je zou dan verwachten dat ze makkelijk in slaap valt als ze zo moe is. Maar nee, er zitten telkens te veel prikkels in haar hoofd die ze moeilijk kan verwerken. Een uitdaging waar zij, en ook wij als ouders, iedere dag opnieuw tegenaan lopen. 

Altijd ‘aan’

Vanwege haar autisme heeft Lara veel rust nodig en zo min mogelijk prikkels. Maar laat dat net het grote probleem zijn: ze laat nauwelijks rust toe en gaat zelf constant op zoek naar prikkels. Ze springt van de hak op de tak, soms zo erg dat Glenn en ik er gek van worden. Zodra ze ’s ochtends wakker wordt, staat ze direct volle bak ‘aan’, op een tempo dat wij als ouders nauwelijks kunnen volgen, en dat gaat de hele dag door. Ook al is ze op een bepaald moment doodmoe van alle prikkels, toch blijft ze doorgaan tot als Glenn en ik haar ‘verplichten’ om ’s avonds te gaan slapen. Mochten wij dit niet doen, dan zou Lara bij wijze van spreken nooit gaan slapen. Ze zegt dat ook zelf: “ik wil niet slapen, ik wil voor altijd wakker blijven.” Er gaat bijna geen avond voorbij zonder dat ze dit tientallen keren herhaalt. 

ADHD of gewoon hyperactief? 

Lara heeft veel symptomen van ADHD. Het zou dus goed kunnen dat ze autisme én ADHD heeft. Echter is ze nog te jong om dit te laten testen waardoor we het op dit moment niet zeker weten. Het zou natuurlijk ook kunnen dat ze gewoon hyperactief is en daardoor ook aandachts- en concentratieproblemen heeft. Maar diagnose ADHD of niet: we zitten er natuurlijk wel mee. Het is ontzettend zwaar om een kind met autisme te hebben dat ook nog eens actief en druk is. Hoe kunnen wij als ouders in godsnaam de hoeveelheid prikkels beperken als zij het zelf niet toelaat? Glenn en ik voelen ons daar iedere dag machteloos bij. Wij beseffen maar al te goed dat Lara meer rust nodig heeft, maar we kunnen helaas niet in haar hoofd kruipen om de knop ‘uit’ te zetten.

Geen sterotiep beeld

Als er over autisme wordt gesproken, dan wordt daar altijd een rustig, stil kind bij voorgesteld dat alleen in een hoekje zit en uren met hetzelfde treintje speelt. Echter klopt dat beeld totaal niet bij Lara en dat vinden Glenn en ik zeer frustrerend. Wij zeggen soms wel eens tegen elkaar: had ze daar maar meer kenmerken van. Dan zouden we de tips voor kinderen met autisme tenminste kunnen toepassen. Nu werken het merendeel van die tips gewoon niet omdat Lara zo temperamentvol is. Glenn en ik hebben al veel geld uitgegeven aan dingen die niet werken, gaande van verschillende nachtlampjes, speciale lakens tot weekplanners. De meeste items liggen intussen in de kast opgeborgen. Dit is niet alleen zonde van het geld, we worden er ook moedeloos van.

Prikkelverwerking: balans zoeken

De standaard tips voor autisme bij kinderen helpen dus meestal niet. Wat we wél proberen te doen, is om Lara’s agenda niet helemaal vol te proppen. Momenteel gaat ze bijvoorbeeld naar het speelplein en dan zorgen we ervoor dat er daarna niks meer op de planning staat zodat ze thuis tot rust kan komen. Het enige wat ze nog doet is eten en tv kijken, soms nog een beetje spelen, maar echt actieve dingen vermijden we. Ze heeft ook een koptelefoon waarmee ze in alle rust filmpjes op de tablet kan kijken, zonder dat ze gestoord wordt door omgevingslawaai, bijvoorbeeld als Glenn en ik praten met elkaar. Voor het slapengaan proberen we beeldschermen te vermijden omdat dit extra prikkels zijn en de aanmaak van melatonine (slaaphormoon) tegengaat.

Op de dagen dat ze niet naar het speelplein (of school) gaat, zoals in weekends, proberen we ook een balans te creëren. Als ze bijvoorbeeld bij mijn mama of papa gaat spelen, dan houden we die dag verder rustig en gaan we bijvoorbeeld niet nog eens naar een speeltuin met haar. Lara heeft ook last van overgangen (van de ene plek naar de andere) dus die proberen we sowieso te beperken op een dag. Echter is dit nog steeds niet het perfecte scenario voor Lara. Als we eens een dagje thuis blijven, dan verveelt ze zich heel snel en uit zich dat in negatief gedrag. Ze moet constant iets om handen hebben want anders gaat het mis. Kortom: te veel prikkels zijn niet goed voor haar, maar te weinig ook niet. En dat vinden Glenn en ik ontzettend moeilijk.

Ouder worden

Glenn en ik hopen dat Lara hier zelf beter mee zal leren omgaan naarmate ze ouder zal worden. Ik ben bijvoorbeeld introvert en hoogsensitief waardoor ik me soms moet terugtrekken als het me teveel wordt. Maar ik besef wanneer ik dit moet doen, omdat mijn emmertje anders over loopt. Dit besef heeft Lara nog niet want zij is nog maar 4,5 jaar. Deze jonge leeftijd maakt alles overigens heel moeilijk en complex want een goed gesprek kunnen we op deze leeftijd ook nog niet hebben met haar. We kunnen niet tot haar doordringen waarom ze ’s avonds moet slapen, zodat haar hoofd en lichaam rust krijgen. We kunnen haar niet uitleggen dat ze overdag meer rustmomenten moet inlassen om de hoeveelheid prikkels te filteren. Dit is iets wat ze uiteindelijk zelf zal moeten leren.

Ondertussen doen Glenn en ik onze best, al voelt dat dikwijls niet goed genoeg. Vrijwel iedere avond voelen we ons slecht wanneer Lara niet tot rust kan komen en wakker wil blijven. Om nog maar te zwijgen over de pavor nocturnus en nachtmerries die ze heeft omdat er te veel prikkels in haar hoofd zitten. En wij, wij kunnen alleen maar toekijken en hopen dat het ooit beter zal worden.

Veel liefs,
Vanessa xxx

2 reacties

  1. Wat moeilijk en heftig, Vanessa.
    Ik heb geen tips of suggesties, wegens zelf geen kinderen (met autisme).
    Maar wat ik wel kwijt wil, is dat wat ik hier op je blog lees, dat Lara geen betere ouders kan hebben. Jullie doen zoveel voor haar en willen het beste voor haar, … dus als jullie soms het gevoel hebben dat het niet goed genoeg is, dat is het wel denk ik. Jullie doen het super!
    Uiteraard hoop ik met jullie mee dat het met de leeftijd beter zal worden.

    1. Lieve lieve Geke, heel erg bedankt voor je lieve reactie. Ik heb je reactie luidop voorgelezen aan Glenn en we hebben allebei tranen in onze ogen. Mijn blogposts over autisme worden ontzettend veel gelezen, maar er wordt nauwelijks op gereageerd. Daarom doet het ons enorm veel dat jij wél de moeite doet om een berichtje achter te laten. Heel erg bedankt, ook voor al je andere reacties trouwens. Dikke knuffel!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.